Son Dakika Rize Haberleri Güncel Haberin Adresi.

Lazia Theması ve Osmanlı Devleti’nde Lazistan Sancağı

1204’te Pazar ilçesinden Batum’a kadar uzanan topraklarda kurulan Laz Theması(bölgesi),bölgenin Osmanlı yönetimine girmesinden sonrada değişik bir adla devam etti.

Lazia Theması ve Osmanlı Devleti’nde Lazistan Sancağı
  • 21 Aralık 2019, Cumartesi 14:08

1204’te Pazar ilçesinden Batum’a kadar uzanan topraklarda kurulan Laz Theması(bölgesi),bölgenin Osmanlı yönetimine girmesinden sonrada değişik bir adla devam etti.1519 da Yavuz Sultan Selim döneminde Batum’un da dahil edilmesiyle Trabzon Eyaleti(bölgesi)haline getirildi.

1640 yılında bölgeyi dolaşan Evliya Çelebi’ye göre, Trabzon eyaletinin beş sancağı(ili) bulunuyordu. Bunlardan birisi de Lazistan idi. Lazistan’ın o zamanki merkezi Gönye(Gonio) idi. Kazaları ise, Atina, Sumla Viǯe ve Ark’abi idi. Koch ise 15 Laz derebeyliği saymaktaydı: Atina, Bulep, Art’aşeni, Viǯe, Ǩapiste, Arkabi, Kisse, Xopa, Maǩriali(Noğedi), Gonio, Batumi, Maradidi, Perlevani, Çxala. Resmi olarak 1851’de Acara çevresi (Batum), Yukarı Guria ile birlikte kurulmuş olan Lazistan Sancağına bağlandı. Batum, 1878 yılına kadar Lazistan Sancağının merkezi idi. 93 Harbi’nden sonra Batum Rusya’ya bırakılınca, Batum’daki Lazlar Osmanlı’ya göç ettiler ve Lazistan’ın başkenti Rize’ye taşındı.

20 Nisan 1924’te Lazistan Sancağının yerine Rize ili kuruldu.

Lazistan kelimesi Farsça bir kelimedir. Lazlar için Yunanca “Λάσοι”(Lazi) olan adlandırmayı Farslar(İran-Pers-Sasani) da kullanmışlardır. Bizanslılar, Lazların ülkesi anlamına gelen “Lazika-Lazica” kelimesi,Farsça “Lazistan“ anlamına gelir. Farsça etimolojisi ise “Lazi+istan” Türkçesi ile (Laz+eli, ülkesi) anlamına gelir.

Pers İmparatorluğu’nun kaynaklarında Lazika, Lazistan olarak geçmiştir. Gürcü kaynaklarına ise Egrisi olarak geçmiştir. "-eti" son eki Gürcüce ’de ülkesi, eli, yurdu anlamına gelir. Gürcüler etnik olarak Lazların yaşadığı bölgeye “Ç’aneti” yahut “Lazeti” ismini vermişlerdir. Lazlar ise kendi ülkelerini tanımlamak için “Lazona” tabirini kullanırlar. Gürcülerin kullandığı bu Ç’aneti etnik kavramı Trabzon ile Hopa Karadeniz kıyılarını simgeliyordu.

Kaynaklar.

Rize'nin Tarihçesi T.C. Rize Valiliği

Şemseddin Sami, Fahrettin Çiloğlu, (çev. Sad.) Lazlar ve Lazistan, aktaran: Çveneburi Kültürel Dergi, sayı 2-3 Mart-Haziran 1993

Ali İhsan Aksamaz "Dil Tarih Kültür Gelenekleriyle Lazlar" Sorun Yayınları-Tarih-Kültür Dizisi (2000),

M.Recai Özgün, Lazlar, Chiviyazıları

Etiketler: laz lazca lazistan

HABERE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


yükleniyor
ANKET

Yeni İnternet Sitemizi Beğendiniz mi?

NAMAZ VAKİTLERİ
yukarı çık